şimdi önce fazıl say kimdir? piyanistliğinin çok öncesinde şovmendir. ve hatta piyanistliği de şovmendir.
bakıyoruz fazıl say "kara toprak"ı seslendiriyor...
http://www.youtube.com/watch?v=Fm6Jppa-oCc
evet surat ifadelerine dikkat edelim. solo esnasında bu kadar suratını şekilden şekile sokmayı bundan başka ancak şovmen hardrock gitaristlerinde görürsünüz.
şimdi diğer dahi müzisyenimiz (bu da dahi müzisyendir, fazıl sayı kim dahi ilan etti bilmiyorum ama chick corea aydın esen için dünyanın en iyi piyanistidir demiştir)
http://www.youtube.com/watch?v=Ropi3KXe4aI
şimdi aydın esenin suratına bakıyoruz; evet kamera fazla çekmiyor çünkü suratta pek bi numara yok.
adı geçmişken bir de chick'e bakalım;
http://www.youtube.com/watch?v=9NeIj1NwKvA
evet bunda da pek bir surat eğip bükme yok...
evet fazıl say kameralara oynar, seyirciye oynar. bu virtüöz olduğunu değiştirmez, fakat klasik müzik bugün çok da "dinlenen" birşey değildir; sevip dinlenecek birşey olmadan önce bir "kültürlülük" göstergesidir, belli bir zümreye dahil olmak için takip edilmesi gereken birşeydir. bu durumda da bu çektiği görsel numaraların seyirci kitlesini artırdığını kesinlikle söyleyebiliriz.
öte yandan; fazıl say konuşmalarında da aynı şekilde seyirciye oynar. mantıklı makul şeyler olması önemli değil, daha çok ilgi çekecek şeyi söyler. örneğin "mozartı bir katile bile sevdirebilirim" demişti bir seferinde... katilin mozart sevmediğini nereden biliyorsun? ayrıca o mozartın marifeti olmuyor mu? fazıl say magazin olacak şeyler yapmaya meraklıdır, o yüzden de adını çok duyarız. en az o kadar önemli bir sanatçımızdır ama aydın eseni duymayız.
nasıl bitirelim... sanatçı özellikle de klasik müzik veya caz gibi dilsiz bir müziğin adamı zaten dünya vatandaşıdır. çalışacağı bir orkestra, bir trompetçi, bir basçı dünyanın neresindeyse, müziği nerede dinleniyorsa oraya gidebilir, gitmelidir. ve türkiyeden çıkan birinin japonyada veya brezilyada dinlenmesi de olabilir. klasik müziği sevmememiz de yine geri kalmışlık göstergesi değildir. fazıl say da ağzını açmadan önce azcık daha fikir sahibi olması gereken biridir. ve dünyada pek çok klasik müzikçi vardır, sırf bizden çıktı diye sarılmamız gerekmez, açarsın internetini, istediğin klasik besteciyi dinlersin... dinleyiciye sorun olmaz yani.